{"id":34173,"date":"2025-01-27T10:26:14","date_gmt":"2025-01-27T09:26:14","guid":{"rendered":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/?p=34173"},"modified":"2025-05-30T14:35:45","modified_gmt":"2025-05-30T12:35:45","slug":"powiesc-dzieci-lwa-okiem-badaczki-kaukazu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/powiesc-dzieci-lwa-okiem-badaczki-kaukazu\/","title":{"rendered":"Powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa okiem badaczki Kaukazu"},"content":{"rendered":"<p>Czy powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa to ksi\u0105\u017cka o Gruzji? Je\u015bli interesujesz si\u0119 Gruzj\u0105, to czy to jest dobra powie\u015b\u0107 dla Ciebie? Na te i kilka innych pyta\u0144 odpowiemy sobie w dzisiejszym, 43. odcinku podcastu Kaukazomaniacy.<\/p><iframe src=\"https:\/\/widget.spreaker.com\/player?episode_id=63929703&#038;theme=light&#038;playlist=false&#038;playlist-continuous=false&#038;chapters-image=true&#038;episode_image_position=right&#038;hide-logo=false&#038;hide-likes=false&#038;hide-comments=false&#038;hide-sharing=false&#038;hide-download=true\" width=\"100%\" height=\"350px\" frameborder=\"0\"><\/iframe><p>Odcinka mo\u017cesz te\u017c&nbsp;<a href=\"https:\/\/open.spotify.com\/episode\/5P1LklpUkIzYudFcI1z1QT?si=1b9b1f02740d43b4\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">pos\u0142ucha\u0107 na Spotify<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/podcasts.apple.com\/us\/podcast\/kaukazomaniacy\/id1708932149?uo=4\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Apple Podcast<\/a>&nbsp;lub w innej ulubionej aplikacji podcastowej.<\/p><p>W dzisiejszym odcinku czas na do\u015b\u0107 d\u0142ugo wyczekiwan\u0105 recenzj\u0119 najnowszej ksi\u0105\u017cki Marcina Mellera, a dok\u0142adniej powie\u015bci Dzieci Lwa. Jako \u017ce to zgodnie z ok\u0142adk\u0105 powie\u015b\u0107 sensacyjno \u2013 przygodowa, zacznijmy dramatycznie.<\/p><iframe width=\"560\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Z0m1E3Rqlxo?si=8HvwI5Tsa1KuaK4y\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><p>Generalnie, cz\u0119sto obawiam si\u0119 czytania polskich ksi\u0105\u017cek na temat Gruzji. Jest du\u017co mit\u00f3w, stereotyp\u00f3w powielanych w r\u00f3\u017cnych powie\u015bciach, nie wszystkie s\u0105 wspaniale przygotowane pod wzgl\u0119dem researchu m\u00f3wi\u0105c bardzo delikatnie.<\/p><blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>I jak zaczyna\u0142am czyta\u0107 powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa mia\u0142am tak\u0105 my\u015bl, \u201eB\u0142agam, \u017ceby ona by\u0142a dobra\u2026\u201d<\/p><\/blockquote><p>Przeczyta\u0142am poprzedni\u0105 powie\u015b\u0107 Marcina Mellera, Czerwon\u0105 Ziemi\u0119, w 2 dni. Czyta\u0142am z zapartym tchem i by\u0142a szalenie wci\u0105gaj\u0105ca. Tylko \u017ce \u2026 moja wiedza o Afryce, cho\u0107 pewnie wi\u0119ksza ni\u017c typowego Polaka, bo jednak studia politologiczne ucz\u0105 Ci\u0119 o \u015bwiecie, to jednak o Kaukazie moja wiedza jest lata \u015bwietlne bardziej zaawansowana.<\/p><h2 class=\"wp-block-heading\">O czym w\u0142a\u015bciwie jest powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa?<\/h2><p>Poznajemy dziennikarza Wiktora Tilszera lub witamy si\u0119 z nim ponownie, je\u015bli czytali\u015bcie Czerwon\u0105 Ziemi\u0119. Widzimy go w momencie, kiedy nagle polskie media obiega nagranie, \u017ce jakoby jest odpowiedzialny za \u015bmier\u0107 swojego przyjaciela fotografa, pod kt\u00f3rego imieniem s\u0105 organizowane konkursy, dzia\u0142a fundacja. Generalnie stoi na piedestale po\u015bmiertnie i ma nieskalane imi\u0119.<\/p><p>Nagranie pochodzi z czas\u00f3w, kiedy obaj byli na Kaukazie na pocz\u0105tku lat 90-tych, w Abchazji, w czasie kiedy Gruzja w wyniku wojny traci\u0142a ju\u017c de facto kontrol\u0119 nad Abchazj\u0105. Zaraz po rozpadzie ZSRR, kiedy przez P\u00f3\u0142nocny i Po\u0142udniowy Kaukaz przetacza\u0142y si\u0119 wojna po wojnie, w czasie gdy otworzy\u0142y si\u0119 kana\u0142y nielegalnego przemytu absolutnie wszystkiego, o czym mo\u017cesz pomy\u015ble\u0107. W czasach, kiedy w Gruzji nie by\u0142o faktycznie jednej w\u0142adzy i instytucji pa\u0144stwowych kontroluj\u0105cych ca\u0142e terytorium kraju.<\/p><p>Czas\u00f3w, kt\u00f3re dla Polak\u00f3w lat 90-tych by\u0142y ma\u0142o wyobra\u017calne, a dla wsp\u00f3\u0142czesnych, z lat 20 XXI wieku brzmi\u0105 cz\u0119sto jak science-fiction.<\/p><p>I w takiej scenerii, spolaryzowanej wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie Polski, z mediami spo\u0142eczno\u015bciowymi, lud\u017ami wy\u0142adowuj\u0105cymi swoje \u017cyciowe napi\u0119cia na forach internetowych, pojawia si\u0119 w mediach w\u0142a\u015bnie ten film. A dok\u0142adniej jego kawa\u0142ek. Tak si\u0119 zaczyna powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa Marcina Mellera.<\/p><p>Nasz bohater nie ma wyj\u015bcia. Pakuje si\u0119 i leci do Gruzji, aby dowiedzie\u0107 si\u0119, sk\u0105d ten film jest, kto go wys\u0142a\u0142 i dlaczego. Tym samym trafia do \u015bwiata swoich wspomnie\u0144, tych weselszych i tych, o kt\u00f3rych nawet trudno komu\u015b opowiedzie\u0107, bo i tak nie zrozumie.<\/p><p>Brzmi patetycznie? Mo\u017ce, ale czasami mam wra\u017cenie, \u017ce tak w\u0142a\u015bnie bywa. Z uwagi na moje dzia\u0142ania zawodowe ostatnio do\u015b\u0107 regularnie spotykam si\u0119 ze znajomymi, kt\u00f3rzy na Kaukazie te\u017c sp\u0119dzili kawa\u0142 \u017cycia \u2013 i mentalnie i fizycznie. I zar\u00f3wno ja jak i te osoby, kiedy razem rozmawiamy, wspominamy, \u201eBo ja na co dzie\u0144 nie mam z kim o tym porozmawia\u0107\u201d. I jak czyta\u0142am powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa Marcina Mellera mia\u0142am w\u0142a\u015bnie takie wra\u017cenie, \u017ce s\u0142ucham opowie\u015bci znajomego, kt\u00f3rego ja rozumiem, mog\u0119 poj\u0105\u0107 mentalnie, co si\u0119 w nim dzieje.<\/p><p>Oczywi\u015bcie patrz\u0119 z perspektywy mojej wiedzy i do\u015bwiadcze\u0144 z tym regionem, dlatego ciekawa jestem, czy kto\u015b z Was, kto zaczyna swoj\u0105 przygod\u0119 z Kaukazem lub jeszcze go dobrze nie zna, te\u017c mia\u0142 takie odczucie.<\/p><h2 class=\"wp-block-heading\">Czy w Gruzji naprawd\u0119 by\u0142o tak, jak m\u00f3wi Marcin Meller w powie\u015bci Dzieci Lwa?<\/h2><p>W tej ksi\u0105\u017cce czu\u0107 i takiego ducha pocz\u0105tku lat 90-tych w Gruzji, je\u015bli tak mo\u017cna to okre\u015bli\u0107. Ja nie mia\u0142am okazji by\u0107 w Gruzji w tym czasie, poniewa\u017c jak trwa\u0142a w\u0142a\u015bnie ta wojna, dumnie ko\u0144czy\u0142am przedszkole. Ale jako politolog bada\u0142am przez d\u0142ugi czas ten okres historii, prowadzi\u0142am wywiady z Gruzinami, czyta\u0142am wspomnienia, filmy, powie\u015bci. Od kilku lat te\u017c badam mo\u017ce bardziej hobbystycznie to, co Abchazowie m\u00f3wi\u0105 na ten temat. Bo ma\u0142o kt\u00f3ra wojna na Kaukazie jest jednoznaczna.<\/p><p>Z tej perspektywy i wiedzy mog\u0119 Ci powiedzie\u0107, \u017ce nie tylko mi si\u0119 bardzo dobrze czyta\u0142o powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa, ale i nie mia\u0142am \u017cadnego momentu, \u017ce co\u015b jest niesp\u00f3jne, z ra\u017c\u0105cymi b\u0142\u0119dami. Nie mia\u0142am czego\u015b, o czym mog\u0142abym powiedzie\u0107, \u201eno fajna ksi\u0105\u017cka, ale taka troch\u0119 fantasy\u201d. Czu\u0142am w tej ksi\u0105\u017cce zar\u00f3wno w\u0142asne do\u015bwiadczenia autora w Gruzji i prace badawcze tematu zebrane przed jej napisaniem.<\/p><p>To, co mi si\u0119 jeszcze podoba\u0142o, to momenty, w kt\u00f3rych bohater analizuj\u0105c sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej si\u0119 znalaz\u0142, patrzy te\u017c czasami z perspektywy zewn\u0119trznej, nie gruzi\u0144skiej, spogl\u0105daj\u0105c momentami krytycznie na wszystko, co si\u0119 dzieje. Mam na my\u015bli, \u017ce na wojnie nie ma tylko dobrych albo tylko z\u0142ych, ale za to zawsze s\u0105 zabici ludzie po obu stronach i rodziny, kt\u00f3re straci\u0142y wszystko, cokolwiek by to dla nich nie znaczy\u0142o. Znalaz\u0142am i takie momenty w tej powie\u015bci, co bardzo doceniam.<\/p><p>Ta ksi\u0105\u017cka nie opowiada tylko o Gruzji. S\u0105 te\u017c w\u0105tki Polski z tego okresu oraz wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, kt\u00f3re my\u015bl\u0119, \u017ce te\u017c b\u0119d\u0105 ciekawe dla Was i mo\u017ce je\u015bli Gruzja lat 90-tych jest dla Was nowo\u015bci\u0105, to w w\u0105tkach polskich mo\u017cecie si\u0119  z pewno\u015bci\u0105 r\u00f3wnie\u017c odnale\u017a\u0107.<\/p><h2 class=\"wp-block-heading\">Czy warto zajmowa\u0107 si\u0119 Gruzj\u0105 lat 90-tych?<\/h2><p>Jako \u017ce mamy podcast Kaukazomaniacy, to w wi\u0119kszym stopniu postanowi\u0142am si\u0119 dzisiaj skoncentrowa\u0107 na w\u0105tkach gruzi\u0144skich, o kt\u00f3rych m\u00f3wi powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa Marcina Mellera. Temat konflikt\u00f3w i wojen lat 90-tych w Gruzji, czy to w kontek\u015bcie Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej, jest nadal bardzo \u017cywy w kraju. Stan na moment nagrywania tego podcastu jest praktycznie niezmienny od 2008 roku, kiedy Rosja jako pierwszy kraj uzna\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107 obu, za ni\u0105 kilka innych kraj\u00f3w. Reszta \u015bwiata uznaje, \u017ce de iure Abchazja i Osetia Po\u0142udniowa s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Gruzji. De facto w\u0142adze Gruzji nie maj\u0105 nad nimi \u017cadnej kontroli i nie ma z tego, co wiem, oficjalnej wymiany mi\u0119dzy w\u0142adzami w Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej, a Tbilisi. W Gruzji \u017cyje wiele os\u00f3b, kt\u00f3re s\u0105 tzw. uchod\u017acami wewn\u0119trznymi, czyli kiedy\u015b mieszka\u0142y na tych terenach, a obecnie nie mog\u0105 tam wr\u00f3ci\u0107.<\/p><p>Dlatego je\u015bli my\u015blisz sobie, \u017ce Ciebie interesuje wsp\u00f3\u0142czesna Gruzja, ta teraz, dzisiaj, to moim zdaniem bardzo trudno j\u0105 poj\u0105\u0107 nie wiedz\u0105c, co si\u0119 dzia\u0142o w Gruzji od rozpadu ZSRR. W ksi\u0105\u017cce \u201eCoraz mniej \u015bwiat\u0142a\u201d Nino Haratischwili, autorce, kt\u00f3ra swoj\u0105 drog\u0105 te\u017c si\u0119 pojawia w powie\u015bci jako czytana w samolocie przez Wiktora, jest scena w tbiliskim ZOO. Ciemne lata 90-te, ciemne dos\u0142ownie, bo by\u0142y problemy z pr\u0105dem, bohaterki przechodz\u0105c przez ZOO wpadaj\u0105 w dramatyczn\u0105 sytuacj\u0119. Nie b\u0119d\u0119 zdradza\u0107 jak\u0105, je\u015bli jeszcze nie czytali\u015bcie, wstrz\u0105saj\u0105c\u0105, kt\u00f3rej nie \u017cycz\u0119 nikomu. I jedna z bohaterek wspominaj\u0105c ZOO m\u00f3wi, \u017ce one mentalnie nigdy z tego ZOO nie wysz\u0142y. I tak troch\u0119 jest mam wra\u017cenie z Gruzj\u0105 \u2013 nadal jeste\u015bmy w tych czasach mentalnie i one wychodz\u0105 na powierzchni\u0119 w najmniej oczekiwanych momentach. Powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa Marcina Mellera te\u017c i to pokazuje.<\/p><p>Jak jeste\u015bmy przy cytatach, to jest jeden, kt\u00f3ry zabieram ze sob\u0105 na zawsze z powie\u015bci Dzieci Lwa. Kiedy Wiktor spotka si\u0119 z kolejnym znajomym Gruzinem z tamtych czas\u00f3w, pr\u00f3buj\u0105c dowiedzie\u0107 si\u0119 co\u015b wi\u0119cej o filmie, Dato wspominaj\u0105c omawiany okres m\u00f3wi \u201eAle co by\u0142o, to by\u0142o, pami\u0119tajmy tylko to, z czym mo\u017cemy \u017cy\u0107\u201d. Pomy\u015bla\u0142am, \u017ce to jest bardzo dobra kwintesencja wsp\u00f3\u0142czesnych reali\u00f3w Kaukazu.<\/p><p>To mia\u0142 by\u0107 kr\u00f3tki podcast, ale i ksi\u0105\u017cka dobra i temat wa\u017cny. Dlatego dodam jeszcze, \u017ce czytaj\u0105c powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa Marcina Mellera przypomina\u0142a mi si\u0119 ksi\u0105\u017cka Wojciecha Jagielskiego \u201eDobre miejsce do umierania\u201d, reporta\u017ce z Kaukazu w\u0142a\u015bnie z tego okresu. I chc\u0119 to powiedzie\u0107 jako komplement, poniewa\u017c moim zdaniem na polskim rynku wydawniczym to jeden z najlepszych reporta\u017cy opisuj\u0105cych tamte czasy. Pami\u0119tam, jak czyta\u0142am Dobre Miejsce&#8230;. jeszcze na studiach, by\u0142 to jeden z pierwszych reporta\u017cy o Gruzji, jakie przeczyta\u0142am, do tego czasu przeczyta\u0142am j\u0105 jeszcze 2 razy i wszystkim j\u0105 polecam. Po przeczytaniu Dzieci Lwa zmieniam swoja polecajk\u0119 \u2013 najlepiej przeczyta\u0107 je w parze, razem, poniewa\u017c si\u0119 dobrze uzupe\u0142niaj\u0105.<\/p><blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>To ju\u017c ca\u0142kiem na koniec, Marcinie, dzi\u0119ki za powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa, polski rynek potrzebowa\u0142 tej ksi\u0105\u017cki. I oczywi\u015bcie czekamy na kolejne Twoje powie\u015bci!<\/p><\/blockquote><p>A ja do <a href=\"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/the-caucasus-podcast\/\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/kaukazomaniacy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">podcastu Kaukazomaniacy<\/a> zapraszam Was za 2 tygodnie, je\u015bli s\u0142uchacie nas blisko daty premiery odcinka, tym razem przeniesiemy si\u0119 do Armenii.<\/p><p>Je\u015bli lubisz nasz podcast, pami\u0119taj by nas subskrybowa\u0107 i obserwowa\u0107 w Twojej ulubionej aplikacji podcastowej lub na <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/@languagesofthecaucasus\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/www.youtube.com\/@languagesofthecaucasus\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">YouTube<\/a> oraz podziel si\u0119 tym odcinkiem z jedn\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra te\u017c interesuje si\u0119 Kaukazem. Do zobaczenia w kolejnym odcinku, dzi\u0119ki!<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Czy powie\u015b\u0107 Dzieci Lwa to ksi\u0105\u017cka o Gruzji? Je\u015bli interesujesz si\u0119 Gruzj\u0105, to czy to jest dobra powie\u015b\u0107 dla Ciebie? Na te i kilka innych pyta\u0144 odpowiemy sobie w dzisiejszym, 43. odcinku podcastu Kaukazomaniacy. Odcinka mo\u017cesz te\u017c&nbsp;pos\u0142ucha\u0107 na Spotify,&nbsp;Apple Podcast&nbsp;lub w innej ulubionej aplikacji podcastowej. W dzisiejszym odcinku czas na do\u015b\u0107 d\u0142ugo wyczekiwan\u0105 recenzj\u0119 najnowszej [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":34174,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[415,785],"tags":[10,1100],"class_list":["post-34173","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-podcast","category-gruzja","tag-gruzja","tag-ksiazki-2"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34173","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34173"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34173\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":34626,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34173\/revisions\/34626"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34173"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34173"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34173"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}