{"id":20758,"date":"2022-12-03T10:57:04","date_gmt":"2022-12-03T09:57:04","guid":{"rendered":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/?p=20758"},"modified":"2023-05-02T20:19:00","modified_gmt":"2023-05-02T18:19:00","slug":"kaukazomaniacy-18","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/kaukazomaniacy-18\/","title":{"rendered":"Gruzi\u0144scy Ormianie i Azerbejd\u017canie a wojna w G\u00f3rskim Karabachu"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"20758\" class=\"elementor elementor-20758\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4823801 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"4823801\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-29e1dae\" data-id=\"29e1dae\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8139715 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8139715\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"MsoNormal\">Mniejszo\u015bci Ormian i Azerbejd\u017can w Gruzji \u2013 jak zapatruj\u0105 si\u0119 na wojn\u0119 w Karabachu? Jak ten konflikt wp\u0142ywa na ich codzienne relacje i wsp\u00f3lne \u017cycie w jednym kraju? Porozmawiamy dzisiaj o tym z moimi go\u015b\u0107mi, dr hab. Ann\u0105 Cie\u015blewsk\u0105, antropolo\u017ck\u0105 spo\u0142eczn\u0105 oraz Klaudi\u0105 Kosici\u0144sk\u0105, antropolo\u017ck\u0105 i badaczk\u0105 Gruzji.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1adb738 elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"1adb738\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<iframe src=\"https:\/\/widget.spreaker.com\/player?episode_id=52085257&theme=light&playlist=false&playlist-continuous=false&chapters-image=true&episode_image_position=right&hide-logo=false&hide-likes=false&hide-comments=false&hide-sharing=false&hide-download=true\" width=\"100%\" height=\"200px\" frameborder=\"0\"><\/iframe>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c03bc51 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"c03bc51\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"MsoNormal\"><span style=\"letter-spacing: 0px;\"><br><\/span><\/p><p class=\"MsoNormal\"><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Kilka s\u0142\u00f3w o naszych go\u015bciach:<\/span><b style=\"letter-spacing: 0px;\">&nbsp;<\/b><\/p><p class=\"MsoNormal\"><b style=\"letter-spacing: 0px;\">dr. hab Anna Cie\u015blewska<\/b><span style=\"letter-spacing: 0px;\"> \u2013 antropolo\u017cka spo\u0142eczna. Obecnie&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">wyk\u0142adowczyni w Collegium Civitas w Warszawie oraz wsp\u00f3\u0142pracownik Centrum&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Studi\u00f3w Mi\u0119dzynarodowych i Rozwoju Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Z uwagi na&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">zainteresowania badawcze wok\u00f3\u0142 kwestii rozwoju spo\u0142eczno-ekonomicznego Azji&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Centralnej oraz geopolityki Azji Centralnej i Kaukazu oraz kwestii islamu oraz&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">tradycji lokalnych w obszarze poradzieckim, sp\u0119dzi\u0142a ostatnie 16 lat pracuj\u0105c w&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">projektach badawczych oraz projektach na obszarze WNP i Bliskiego Wschodu.<\/span><\/p>\n<p class=\"MsoNormal\"><span style=\"letter-spacing: 0px;\"><b>Klaudia Kosici\u0144ska<\/b> &#8211; antropolo\u017cka, badaczka Gruzji,&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">doktorantka w Instytucie Slawistyki PAN. Studiowa\u0142a antropologi\u0119 kulturow\u0105 i&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">studia wschodnie ze specjalizacj\u0105 kaukask\u0105 na Uniwersytecie Warszawskim.&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Stypendystka Ivane Javakhishvili Tbilisi State University (2016-2017), Yeditepe&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">University w Stambule (2022), beneficjentka grantu badawczego Preludium&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Narodowego Centrum Nauki (2022-2024). W latach 2015-2017 wsp\u00f3\u0142organizatorka projektu&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">NGO Fundacji Inna Przestrze\u0144 \u201eBud\u017cet partycypacyjny w Gruzji\u201d i Festiwalu One&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Caucasus. Od 2018 r. prowadzi badania nad mobilno\u015bci\u0105 i praktykami&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">translokalnymi w\u015br\u00f3d spo\u0142eczno\u015bci azerbejd\u017ca\u0144skiej w po\u0142udniowo-wschodniej&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Gruzji. Zwi\u0105zana z Kaukaz.net i Fundacj\u0105 Inna Przestrze\u0144, publikowa\u0142a na \u0142amach&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Nowej Europie Wschodniej, Pracowni Etnograficznej i Chai Khany.&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Wsp\u00f3\u0142organizatorka warszawskiego Festiwalu Kina Gruzi\u0144skiego Gamard\u017coba kino.<\/span><\/p>\n<p class=\"MsoNormal\"><span style=\"letter-spacing: 0px;\">Anna i Klaudia prowadz\u0105 projekt &#8222;Mobilno\u015b\u0107 konfliktu: konsekwencje <\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">wojny w G\u00f3rskim Karabachu w 2020r. \u2013 Azerbejd\u017canie i Ormianie w Gruzji&#8221;. Projekt <\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">jest afiliowany przy Instytucie Slawistyki, Polska Akademia Nauk. Donor: NAWA&nbsp;<\/span><span style=\"letter-spacing: 0px;\">(Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej).<\/span><\/p>\n<p class=\"MsoNormal\">\n<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f852e91 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"f852e91\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Wspomnienia z Kaukazu<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-f93c314 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"f93c314\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-22c6bf8\" data-id=\"22c6bf8\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f93d6c5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f93d6c5\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>Witam Was bardzo serdecznie. Dzi\u0119kuj\u0119 Wam za przyj\u0119cie zaproszenia. Dzisiaj porozmawiamy o bardzo ciekawym temacie. W momencie, kiedy wiedzia\u0142am, \u017ce b\u0119dziecie robi\u0107 badania o postrzeganiu wojny w Karabachu, to pomy\u015bla\u0142am, \u017ce jeszcze nikt tego nie bada\u0142, albo przynajmniej jest ma\u0142o informacji na ten temat. Tym bardziej jestem szalenie ciekawa, do jakich wniosk\u00f3w dosz\u0142y\u015bcie. Ale zanim przejdziemy do samych bada\u0144, to mam do Was standardowe pytanie: Jakie by\u0142y Wasze pierwsze wspomnienia z Kaukazu? Kiedy ten Kaukaz si\u0119 pierwszy raz pojawi\u0142 w Waszych \u017cyciach?<\/p><h3>Anna:<\/h3><p>M\u00f3j tata pojecha\u0142 do Gruzji za czas\u00f3w Gorbaczowa na jak\u0105\u015b wycieczk\u0119. W og\u00f3le mia\u0142 znajomych Gruzin\u00f3w i pami\u0119tam, \u017ce przywi\u00f3z\u0142 stamt\u0105d r\u00f3\u017cne ciekawe informacje i owoce. Przywi\u00f3z\u0142 owoc fejhoa z tej podr\u00f3\u017cy &#8211; pierwszy raz co\u015b takiego widzia\u0142am w Polsce. Przywi\u00f3z\u0142 te\u017c ciekawe opowie\u015bci. Inne to takie, \u017ce pozna\u0142am jego znajomych, kt\u00f3rzy przyjechali do Polski. Tak\u017ce to by\u0142y moje pierwsze wspomnienia. A potem, ju\u017c w doros\u0142ym \u017cyciu to wspomnienia lat 90-tych i wojny. Konflikty w Karabachu, Gruzja, Czeczenia. Ta pierwsza wojna, kt\u00f3ra jak si\u0119 dzia\u0142a, to by\u0142am jeszcze m\u0142oda, wi\u0119c nie interesowa\u0142am si\u0119 a\u017c tak bardzo. Natomiast w drug\u0105 wojn\u0119 czecze\u0144sk\u0105 by\u0142am zaanga\u017cowana ju\u017c, bo pracowa\u0142am z dzie\u0107mi czecze\u0144skich rodzin i tam prowadzi\u0142am zaj\u0119cia plastyczne. Poza tym, wtedy wszyscy moi znajomi zajmowali si\u0119 t\u0105 wojn\u0105.\u00a0 Wszyscy, kt\u00f3rzy pracowali na przyk\u0142ad w urz\u0119dzie repatriacji, tak samo dziennikarze. Wszyscy m\u00f3wili o tej Czeczenii. Dlatego chyba Czeczenia najwi\u0119kszy wp\u0142yw na mnie wywar\u0142a. P\u00f3\u017aniej w 2006 roku pracowa\u0142am przez trzy miesi\u0105ce w\u0142a\u015bnie w Czeczenii. Tak\u017ce tak generalnie wygl\u0105daj\u0105 moje wspomnienia takie jedno przyjemne, takie z dzieci\u0144stwa, potem ju\u017c po prostu te wspomnienia o konfliktach.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>Pomy\u015bla\u0142am o takim w\u0142a\u015bnie kaukaskim miksie. Z jednej strony go\u015bcinno\u015b\u0107 ludzi. a z drugiej strony te\u017c konflikty- czyli temat, o kt\u00f3rym te\u017c dzisiaj b\u0119dziemy troch\u0119 rozmawia\u0107, pe\u0142ny kaukaski miks. A jak u Ciebie, Klaudia?<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>Ja nie mam wspomnie\u0144 z \u017cadn\u0105 w\u0142asn\u0105 histori\u0105, tylko histori\u0119, kt\u00f3r\u0105 s\u0142ysza\u0142am u kogo\u015b, ale raczej przez film. To znaczy, mia\u0142am mo\u017cliwo\u015b\u0107 ogl\u0105dania bardzo interesuj\u0105cego filmu. Czarno-bia\u0142y, chocia\u017c wygl\u0105da\u0142 dla mnie troch\u0119 bardziej jakby by\u0142 w sepii. I to by\u0142o mniej wi\u0119cej w 2006 roku, w takim klubie w Warszawie. Wtedy istnia\u0142a Jad\u0142odajnia Filozoficzna i by\u0142y pokazy filmowe. No i pami\u0119tam, \u017ce ten film mnie bardzo zaintrygowa\u0142. Dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce jest gruzi\u0144ski, cho\u0107 wtedy nic mi to nie m\u00f3wi\u0142o. Ale p\u00f3\u017aniej ju\u017c gdzie\u015b tam mia\u0142am w g\u0142owie, \u017ce to musi by\u0107 fascynuj\u0105cy teren. Na pewno je\u015bli chodzi o kinematografi\u0119. Nie wiem, jak si\u0119 nazywa\u0142 ten film, wi\u0119c to jest te\u017c jeden z moich cel\u00f3w zwi\u0105zanych z drug\u0105 moj\u0105 pasj\u0105, czyli filmow\u0105, gruzi\u0144sk\u0105 w\u0142a\u015bnie. Cel to znale\u017a\u0107 ten film. Oczywi\u015bcie wszyscy s\u0142yszeli te\u017c o zmianach, o rewolucji r\u00f3\u017c Saakaszwili. Jednak to zawsze by\u0142o dla mnie gdzie\u015b tam jakie\u015b takie bardzo odleg\u0142e i zdystansowane od tego, co si\u0119 dzia\u0142o w moim \u017cyciu. No a p\u00f3\u017aniej, w 2014 roku\u00a0 przyjecha\u0142am do Gruzji na wymian\u0119 studenck\u0105. Potem zacz\u0119\u0142am pracowa\u0107 w regionie Marneuli. I tak w\u0142a\u015bnie si\u0119 to zacz\u0119\u0142o.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>Trzymam kciuki za znalezienie tego filmu. S\u0142uchaczy tez zapewne bardzo ciekawi, co to jest za film. Mo\u017ce rozgryziemy to razem ze s\u0142uchaczami. Dawajcie zna\u0107 o tym filmie, mo\u017ce wsp\u00f3lnymi si\u0142ami si\u0119 uda.<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>\u00a0Te\u017c bym by\u0142a zainteresowana.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-129700e elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"129700e\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Sk\u0105d historycznie s\u0105 gruzi\u0144skie mniejszo\u015bci?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-fd18f8b elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"fd18f8b\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-c434bd6\" data-id=\"c434bd6\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e20fa07 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e20fa07\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>A je\u015bli w\u0142a\u015bnie o badaniu i poszukiwaniu mowa, to dzisiejszy temat jest zwi\u0105zany z mniejszo\u015bciami w Gruzji. Generalnie temat mniejszo\u015bci w Gruzji nie jest szczeg\u00f3lnie popularny w samej Gruzji. Te\u017c mam wra\u017cenie, \u017ce nie jest to powszechna wiedza, \u017ce s\u0105 tam mniejszo\u015bci. Jak kto\u015b na przyk\u0142ad by\u0142 na wakacjach w Gruzji to pewnie prze\u017cy\u0142 zestaw &#8222;g\u00f3ry i wino&#8221;. Po takich wra\u017ceniach mo\u017ce nie wiedzie\u0107, \u017ce w Gruzji s\u0105 jeszcze inne narody, w tym Ormianie i Azerbejd\u017canie. Wy badacie ich opini\u0119 w kontek\u015bcie wojny w Karabachu w 2020 roku. Zaraz o samym konflikcie powiemy wi\u0119cej, ale chcia\u0142am was zapyta\u0107, sk\u0105d te mniejszo\u015bci si\u0119 wzi\u0119\u0142y? Bo one te\u017c s\u0105 w takich nie do ko\u0144ca oczywistych regionach w Gruzji. Opowiedzmy o tym wi\u0119cej.<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>Przede wszystkim s\u0105 takie dwa regiony w Gruzji, kt\u00f3re s\u0105 zamieszkiwane przez mniejszo\u015bci, kt\u00f3re badamy, bo oczywi\u015bcie s\u0105 jeszcze inne miejsca. To s\u0105 regiony znajduj\u0105ce si\u0119 na po\u0142udniu Gruzji i na po\u0142udniowym wschodzie. To jest Samckhe-D\u017cawacheti, czyli Meschetia historyczna i D\u017cawachetia. Obecnie w jednym regionie po\u0142\u0105czone w Samckhe-D\u017cawacheti\u0119. Drugi region to Kartli, czyli Dolna Kartia. I to s\u0105 w\u0142a\u015bnie miejsca zamieszkiwane g\u0142\u00f3wnie przez Ormian i Azerbejd\u017can. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce po\u0142udnie, czyli Samckhe-Javakheti jest g\u0142\u00f3wnie ormia\u0144skie oraz ormia\u0144sko-gruzi\u0144skie. A z kolei w Kartli mamy wi\u0119kszy miks, czyli wi\u0119kszo\u015b\u0107 to Azerbejd\u017canie, mniej wi\u0119cej podobna liczba Ormian co Gruzin\u00f3w. Ale te\u017c jeszcze inne mniejszo\u015bci kiedy\u015b zamieszkiwa\u0142y ten rejon, a p\u00f3\u017aniej, w latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych ju\u017c zacz\u0119\u0142y stamt\u0105d wyje\u017cd\u017ca\u0107 po rozpadzie Zwi\u0105zku Sowieckiego, czyli Grecy, Rosjanie, Ukrai\u0144cy. No ale je\u015bli kto\u015b by\u0142by zainteresowany takim wyjazdem oraz zobaczeniem takiej nieoczywistej Gruzji, to to w\u0142a\u015bnie przede wszystkim te dwa regiony.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>W\u0142a\u015bnie z punktu widzenia historii, jakby si\u0119 kto\u015b zastanawia\u0142. Gruzja w swoim z\u0142otym czasie w \u015bredniowieczu by\u0142a od morza do morza. I teraz patrz\u0105c historycznie, dlaczego akurat w tych regionach akurat tam mieszkaj\u0105 Ormianie czy Azerbejd\u017canie?<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>Cz\u0119\u015bciowo s\u0105 to prostu rejony pograniczne, granicz\u0105ce z Turcj\u0105, Armeni\u0105 i Azerbejd\u017canem. Procesy historyczne, procesy wysiedle\u0144, procesy migracyjne sprawi\u0142y, \u017ce miejsca te s\u0105 w\u0142a\u015bnie w tak nieoczywisty spos\u00f3b zaludnione. Je\u015bli chodzi o sam\u0105 Karti\u0119 i Marneuli, to pierwsze \u017ar\u00f3d\u0142a m\u00f3wi\u0105 o VI &#8211; VII wieku, je\u015bli chodzi o mniejszo\u015b\u0107 azerbejd\u017ca\u0144sk\u0105. to osoby pochodz\u0105ce od plemion turkijskich, kt\u00f3re ruszy\u0142y z Azji Centralnej i zacz\u0119\u0142y zasiedla\u0107 tamte tereny. Niedawno rozmawia\u0142am z kole\u017cank\u0105, kt\u00f3ra mieszka w Gardabani. Dosz\u0142a do tego, \u017ce jej przodkowie pojawili si\u0119 ju\u017c tam w VI-VII wieku. Za\u015b takie g\u0142\u00f3wne nap\u0142ywy to jest IX-X wiek. P\u00f3\u017aniej XI wiek to wi\u0119ksze ruchy migracyjne oraz czasy Davida Akhmaszenebelego, znanego te\u017c jako Budowniczego. Czyli to ju\u017c XII wiek i te\u017c sprowadzenie plemion zza p\u00f3\u0142nocnych rubie\u017cy Gruzji w celu pomocy w dzia\u0142aniach wojennych. Je\u015bli chodzi o Ormian, Ormianie te\u017c zamieszkiwali te tereny od dawna. Podczas naszych bada\u0144 dowiedzia\u0142y\u015bmy si\u0119, \u017ce by\u0142y autochtonicznej osiedla ormia\u0144skie na terenie Gruzji. P\u00f3\u017aniej, ju\u017c w czasach wzrastaj\u0105cej pot\u0119gi Turcji, coraz wi\u0119cej Ormian udawa\u0142o si\u0119 do Gruzji, aby zazna\u0107 troch\u0119 bardziej stabilnego i spokojnego \u017cycia. Upraszczaj\u0105c, to by\u0142o zwi\u0105zane z polityk\u0105 Imperium Osma\u0144skiego wobec mniejszo\u015bci ormia\u0144skiej oczywi\u015bcie. Czyli to by\u0142 XVIII &#8211; XIX wiek i oczywi\u015bcie pocz\u0105tek XX, czyli pogromy Ormian, wysiedlenie Ormian z terenu Turcji. Chocia\u017c w Achalkalaki cz\u0119sto si\u0119 powtarzaj\u0105 dwa g\u0142\u00f3wne procesy przybycia Ormian na tamte teren. Poza tymi ju\u017c autochtonicznymi, kt\u00f3re by\u0142y zasiedlone od wczesnego \u015bredniowiecza- XIX wiek, to drugi taki du\u017cy ruch migracyjny. To byli w\u0142a\u015bnie uchod\u017acy z Turcji, z teren\u00f3w, kt\u00f3re dawniej nale\u017ca\u0142y do Armenii. W ko\u0144cu kt\u00f3rzy zostali wysiedleni i zasiedlili w 1915 roku w\u0142a\u015bnie te po\u0142udniowe tereny Gruzji.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>My\u015bl\u0119 o takim aspekcie, kt\u00f3ry warto podkre\u015bli\u0107. Azerbejd\u017canie i Ormianie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105. My\u015bl\u0119, \u017ce to warto podkre\u015bli\u0107 z perspektywy naszej europejsko-polskiej. Jeste\u015bmy przyzwyczajeni, \u017ce mimo wszystko w Polsce, czy szerzej w naszym regionie, wzgl\u0119dnie gdzie\u015b tam do siebie podobni. A tutaj pod wzgl\u0119dem Azerbejd\u017can, Ormian, a do tego jeszcze w Gruzji r\u00f3\u017cnice s\u0105 spore, i pod wzgl\u0119dem religii, zupe\u0142nie inne j\u0119zyki, kt\u00f3re s\u0105 do siebie do siebie niepodobne. Dlatego jestem w tym kontek\u015bcie- co Wam wychodzi\u0142o z bada\u0144. My\u015bl\u0119 sobie tak pod wzgl\u0119dem zanim dojdziemy do G\u00f3rskiego Karabachu, ale w samej Gruzji. Na ile byli podobni do siebie, mo\u017ce przez to, \u017ce mieszkaj\u0105 ju\u017c od pokole\u0144 w Gruzji? Czy faktycznie te wsp\u00f3lnoty nadal zachowuj\u0105 swoj\u0105 odr\u0119bno\u015b\u0107?<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d39056b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d39056b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jak Ormianie i Azerbejd\u017canie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e0f8516 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e0f8516\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Anna<\/h3><p>Gdybym jeszcze jedn\u0105 rzecz doda\u0142a, do tego, co Klaudia m\u00f3wi\u0142a. \u017be tak jak Azerbejd\u017canie, oni te\u017c nie s\u0105 do ko\u0144ca takimi samymi Azerbejd\u017canami jak ci z Azerbejd\u017canu. Bo pami\u0119tajmy, \u017ce Azerbejd\u017canie zamieszkuj\u0105 te\u017c w Rosji, w Iranie. Ten etnos jest nier\u00f3wny. Natomiast tutaj, w Gruzji, on si\u0119 w pewnym stopniu osadzi\u0142. Za to Ormianie s\u0105 z kolei ju\u017c bardzo r\u00f3\u017cni, bo cho\u0107 d\u017cawachetcy s\u0105 tu, wioski ormia\u0144skie, azerbejd\u017ca\u0144skie. I co bardzo wa\u017cne jest te\u017c ormia\u0144ska spo\u0142eczno\u015b\u0107 tbiliska. To jest bardzo stara spo\u0142eczno\u015b\u0107 i ona w og\u00f3le by\u0142a tak\u0105 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 wiod\u0105c\u0105 jeszcze w XIX wieku, ona stanowi\u0142a o \u017cyciu tego miasta. To byli tu intelektuali\u015bci, handlarze, rzemie\u015blnicy. I ona dalej jest. I czasami Ormianie m\u00f3wi\u0105, jak si\u0119 robi wywiady, \u017ce np. r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie znacznie w zale\u017cno\u015bci od regionu, z jakiego pochodz\u0105. Wi\u0119c je\u015bli chodzi o te r\u00f3\u017cnice w\u015br\u00f3d Ormian, to oni sami po prostu nie przyznaj\u0105 si\u0119 do jednorodno\u015bci wewn\u0105trz siebie. Ale co do Azerbejd\u017can i Ormian jak wiesz, ja tak do ko\u0144ca nigdy si\u0119 nie zastanawia\u0142am, natomiast oni sami m\u00f3wi\u0105 cz\u0119sto. Na przyk\u0142ad cytuj\u0119 handlarza ormia\u0144skiego &#8222;Bo wiesz co? Bo my jeste\u015bmy z Azerbejd\u017canami bardzo podobni do siebie, bardziej ni\u017c do Gruzin\u00f3w&#8221;.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>Szokuj\u0105ce, prawda? Z perspektywy dw\u00f3ch kraj\u00f3w Azerbejd\u017canu i Armenii nie wyobra\u017cam sobie, \u017ceby kto\u015b z tych kraj\u00f3w faktycznie to powiedzia\u0142.<\/p><h3>Anna<\/h3><p>Tak, tak. Wi\u0119c tak jak na nich patrz\u0119, to te\u017c widz\u0119 podobie\u0144stwa mi\u0119dzy nimi. Natomiast oczywi\u015bcie ja nie chc\u0119 robi\u0107 kalek, bo to s\u0105 takie bardzo subiektywne odczucia. Natomiast na pewno to jest fakt, \u017ce oni jednak inaczej my\u015bl\u0105 i o konflikcie. Do pewnego stopnia oczywi\u015bcie, i w og\u00f3le na temat siebie samych, ni\u017c Ormianie w Armenii, Azerbejd\u017canie, w Azerbejd\u017canie.<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>To, co m\u00f3wicie w kontek\u015bcie, jak ci ludzie si\u0119 postrzegaj\u0105. Ja mam takie wra\u017cenie, \u017ce my przez nasz pryzmat traktujemy to wszystko jako jeden zbi\u00f3r. Jedni Ormianie, a jakby si\u0119 zastanowi\u0107, to s\u0105 na ca\u0142ym \u015bwiecie i jest ich o wiele wi\u0119cej ni\u017c w Armenii. I w\u0142a\u015bnie jak schodzimy do wymiaru, w jakim badacie te mniejszo\u015bci, czyli wojna w G\u00f3rskim Karabachu w 2020 roku. Pocz\u0105tek tego konfliktu to nie jest rok 2020, poniewa\u017c mamy wojn\u0119 w latach 90-tych. Jakby\u015bcie mog\u0142y przybli\u017cy\u0107 takie kr\u00f3tkie streszczenie. Na czym w\u0142a\u015bciwie ten konflikt polega i w jakim wymiarze te\u017c go badacie?<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bd3bca2 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"bd3bca2\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Na czym polega konflikt o G\u00f3rski Karabach?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-64f612c elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"64f612c\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-66edbfa\" data-id=\"66edbfa\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e34a010 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e34a010\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Anna<\/h3><p>Jeszcze tylko odnios\u0119 si\u0119 do tych r\u00f3\u017cnic. Mam tak\u0105 refleksj\u0119, \u017ce w og\u00f3le je\u015bli m\u00f3wimy o mniejszo\u015bciach w Gruzji, to te\u017c trzeba powiedzie\u0107, \u017ce mamy mniejszo\u015bci etniczne i mniejszo\u015bci religijne. Ormianie s\u0105 oczywi\u015bcie mniejszo\u015bci\u0105 etniczn\u0105, s\u0105 mniejszo\u015bci\u0105 religijn\u0105, ale jednak w ramach chrze\u015bcija\u0144stwa. Za\u015b Azerbejd\u017canie s\u0105 te\u017c mniejszo\u015bci\u0105 religijn\u0105 w ramach zupe\u0142nie odr\u0119bnego systemu religijnego, jakim jest islam. Tak\u017ce to jest bardzo wa\u017cne, je\u015bli chodzi o my\u015blenie Gruzin\u00f3w na ten temat, kt\u00f3re jest w og\u00f3le bardzo dualistyczne. Ale od czego zacz\u0105\u0107 w tym konflikcie? Tak naprawd\u0119, to co by\u0142o pierwsze: jajko czy kura? Konflikt\u00a0 azerbejd\u017ca\u0144sko-ormia\u0144ski o Karabach to jest tak jak jajko i kura. Dochodzenie praw Karabachu jest bardzo skomplikowane, si\u0119ga Albanii Kaukaskiej. Tak wi\u0119c to jest bardzo odleg\u0142e, si\u0119ga zamierzch\u0142ych czas\u00f3w. Tak jakby\u015bmy w tej chwili na przyk\u0142ad z Czechami k\u0142\u00f3cili si\u0119, czyje jest Zaolzie i dawali sobie argumenty si\u0119gaj\u0105ce Mieszka I. Tak w du\u017cym skr\u00f3cie. Sama wojna zacz\u0119\u0142a si\u0119 w po &#8217;89 roku od r\u00f3\u017cnych takich prokarabachskich ze strony ormia\u0144skiej, poniewa\u017c by\u0142a pierestrojka, a ju\u017c w\u0142adza sowiecka nie panowa\u0142a nad pewnymi rzeczami. Nie b\u0119d\u0119 wchodzi\u0142a w szczeg\u00f3\u0142y, bo to jest te\u017c ciekawy temat, stosunek Gorbaczowa. Oni te\u017c to w wywiadach przywo\u0142uj\u0105, \u017ce np. Gorbaczow by\u0142 za Ormianami, czy Gorbaczow za Azerbejd\u017can, dlatego tak si\u0119 sta\u0142o?<\/p><h2>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h2><p>Nawzajem m\u00f3wi\u0105 o sobie, \u017ce Ormianie o Azerbejd\u017canach i na odwr\u00f3t? Czyli \u017ce by\u0142 za drug\u0105 stron\u0105?<\/p><h3>Anna<\/h3><p>Za t\u0105 drug\u0105 stron\u0105, w zwi\u0105zku z tym tak si\u0119 to wszystko potoczy\u0142o. Natomiast po rozpadzie Zwi\u0105zku Sowieckiego w latach 90. wybuch\u0142y ostre walki. To by\u0142a pierwsza wojna karabachska i wtedy jakby Armenia wygra\u0142a. Wzi\u0119\u0142a bardzo du\u017co terytori\u00f3w, \u0142\u0105cznie z terytoriami, kt\u00f3re opr\u00f3cz Karabachu nale\u017ca\u0142y do Sowieckiej Republiki Azerbejd\u017ca\u0144skiej. Wtedy powsta\u0142 tw\u00f3r, takie pa\u0144stwo, kt\u00f3re nazywa\u0142o si\u0119 Republik\u0105 Karabachu, czy Arcachu. Wtedy zosta\u0142o ustanowione to parapa\u0144stwo, nieuznawane przez nikogo, nawet przez sam\u0105 Armeni\u0119. I od tego czasu oczywi\u015bcie wybucha\u0142y r\u00f3\u017cne konflikty. By\u0142o podpisane zawieszenie broni, ale nie by\u0142o porozumienia pokojowego. W 2016 roku wybuch\u0142o to, co w Armenii nazywa si\u0119 tzw. drug\u0105 wojn\u0105. Czyli by\u0142a kilkudniowa wojna, ostrzejsze walki. Potem dochodzi\u0142o do eskalacji konfliktu w r\u00f3\u017cnych konfiguracjach, m.in. w lipcu 2020 r. dosz\u0142o znowu do eskalacji konfliktu. No i tak naprawd\u0119 si\u0119 nikt nie spodziewa\u0142, \u017ce Azerbejd\u017can po prostu zacznie wojn\u0119 we wrze\u015bniu 2020 roku. Zacz\u0119\u0142a si\u0119 27 wrze\u015bnia i trwa\u0142a do 10 listopada. A do tego sko\u0144czy\u0142a si\u0119 po prostu nagle. Ja w\u0142\u0105czy\u0142am Facebook i zobaczy\u0142am, \u017ce po prostu jest podpisane porozumienie jakie\u015b. Po czym chwyci\u0142am za telefon i zacz\u0119\u0142am dzwoni\u0107 do r\u00f3\u017cnych znajomych Azerbejd\u017can i Ormian. A po po\u0142udniu by\u0142am w samochodzie. Jecha\u0142am do D\u017cawacheti. By\u0142am ciekawa, co si\u0119 tam dzieje, je\u015bli co\u015b takiego si\u0119 zdarzy\u0142o. I tyle. I wtedy w\u0142a\u015bnie Azerbejd\u017canie odzyskali ziemie, kt\u00f3re wcze\u015bniej stracili, czyli du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Karabachu. No i zacz\u0105\u0142 si\u0119 proces tak zwany pokojowy, kt\u00f3ry trwa do dzisiaj. Natomiast prawda jest taka, \u017ce Azerbejd\u017can wkroczy\u0142 z butami tak naprawd\u0119 na terytorium Armenii we wrze\u015bniu i prognozy s\u0105 takie, \u017ce b\u0119dzie negocjowa\u0142 pok\u00f3j na swoich warunkach. Po prostu Armenia jest zbyt s\u0142aba.\u00a0 A to jest ewidentna sytuacja, gdzie inny kraj napad\u0142 na inny kraj. I teraz s\u0105 r\u00f3\u017cne teorie o tym, co dalej. Rosja jest zaj\u0119ta na froncie ukrai\u0144skim, wiadomo. A dodatkowo pojawiaj\u0105 si\u0119 w samych mediach i w samych dyskursie turecko-azerbejd\u017caskim ewidentne g\u0142osy, \u017ce to teraz Turcja i Azerbejd\u017can b\u0119d\u0105 kontrolowali pok\u00f3j w regionie.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e57c849 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"e57c849\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jak Ormianie i Azerbejd\u017canie postrzegaj\u0105 ten konflikt?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2aa8f8b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"2aa8f8b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>I w\u0142a\u015bnie jeste\u015bmy w takim momencie ogl\u0105dania pewnej zmiany, czy pewnej fluktuacji. Konflikt o G\u00f3rski Karabach jest o tyle nietypowy, \u017ce nie ma\u00a0 bardziej kaukaskiego konfliktu, tak wp\u0142ywaj\u0105cego na region. Wp\u0142ywa bezpo\u015brednio na Armeni\u0119, Azerbejd\u017can. I to, co badacie, to wida\u0107, \u017ce ten konflikt wp\u0142ywa na Gruzje gospodarczo, ale te\u017c pod wzgl\u0119dem mniejszo\u015bci, kt\u00f3re tam mieszkaj\u0105. W\u0142a\u015bnie na tym tle historycznym oraz badaniu, kto pierwszy postawi\u0142 nog\u0119 na tym terenie, jestem ciekawa, jak na ten konflikt, na sam\u0105 te\u017c wojn\u0119 w 2020 roku w\u0142a\u015bnie zapatruj\u0105 si\u0119 i Azerbejd\u017canie, i Ormianie. Jakie te\u017c r\u00f3\u017cnice w postrzeganiu tego konfliktu by\u0107 mo\u017ce Wam wysz\u0142y pomi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi grupami Ormian i Azerbejd\u017can mieszkaj\u0105cych w Gruzji? Jak si\u0119 zapatruj\u0105 Ormianie i Azerbejd\u017canie na mieszka\u0144c\u00f3w Gruzji, na ten konflikt?<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>My\u015bl\u0119, \u017ce czy mo\u017cemy to a\u017c tak, a\u017c tak rozbija\u0107 na te mniejsze grupy, o kt\u00f3rych m\u00f3wili\u015bmy, a kt\u00f3re obecnie jednak stanowi\u0105 Jakby nie patrze\u0107 dwie z grubsza jedno\u015bci, czyli w\u0142a\u015bnie Azerbejd\u017canie i Ormianie. Je\u015bli chodzi o Azerbejd\u017can, to by\u0107 mo\u017ce mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 stosunek do konfliktu wed\u0142ug region\u00f3w zamieszkiwanych, a dok\u0142adniej rejon\u00f3w wewn\u0105trz tego region. Ale je\u015bli o mnie chodzi, ja si\u0119 skupi\u0142am tylko podczas moich bada\u0144 na Marneuli. Ania te\u017c prowadzi\u0142a badania w Gardabani, wi\u0119c mo\u017ce b\u0119dzie mog\u0142a na ten temat.<\/p><p>Je\u015bli chodzi o moje obserwacje i do\u015bwiadczenia czytania o Gardabani, por\u00f3wnuj\u0105c swoje badania w Marneuli, to my\u015bl\u0119, \u017ce istotne jest to, \u017ce w Gardabani ta mniejszo\u015b\u0107 Azerbejd\u017can jest bardziej zintegrowana oraz ma o wiele pe\u0142niejsze, cz\u0119stsze kontakty z Gruzinami. Nie ma tam obecnej mniejszo\u015bci ormia\u0144skiej. Je\u015bli chodzi o Marneuli, to my\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017cemy por\u00f3wna\u0107 Marneuli i Tbilisi.\u00a0 S\u0105 takie miejsca w Tbilisi historycznie bardzo zr\u00f3\u017cnicowane, jak np. Stare Miasto, Ortaczala, kt\u00f3ra by\u0142a azerbejd\u017ca\u0144ska, ale te\u017c obok Awlabari, dzielnica bardzo ormia\u0144ska. A do tego s\u0105 jeszcze studenci, m\u0142odzi ludzie, kt\u00f3rzy przyje\u017cd\u017caj\u0105 uczy\u0107 si\u0119 do Tbilisi. Tym samym spotykaj\u0105 si\u0119 podczas zaj\u0119\u0107, ucz\u0105 si\u0119 wsp\u00f3lnie. Jest te\u017c program 1 + 4, kt\u00f3ry te\u017c w jaki\u015b spos\u00f3b zbli\u017ca mniejszo\u015bci i kszta\u0142tuje ich postrzeganie tego konfliktu.\u00a0 Ten program 1+4 zosta\u0142 wprowadzony w 2008 roku. W 2010 roku ju\u017c zacz\u0105\u0142 aktywnie dzia\u0142a\u0107. To jest taki program skierowany do mniejszo\u015bci w Gruzji, kt\u00f3ry umo\u017cliwia nauk\u0119 na wy\u017cszych uczelniach dla mniejszo\u015bci poprzez wcze\u015bniejsze wprowadzenie intensywnego kursu j\u0119zyka gruzi\u0144skiego, przygotowuj\u0105cego do podj\u0119cia studi\u00f3w. Oczywi\u015bcie te\u017c s\u0105 r\u00f3\u017cne niuanse, na ten temat nie b\u0119d\u0119 m\u00f3wi\u0107, ale na pewno program spowodowa\u0142, \u017ce o wiele wi\u0119ksza liczba Ormian i Azerbejd\u017can zacz\u0119\u0142a uczy\u0107 si\u0119 m.in. w Tbilisi. I tak te mniejszo\u015bci spotykaj\u0105 si\u0119 podczas zaj\u0119\u0107. Najpierw maj\u0105 te\u017c\u00a0 zaj\u0119cia z j\u0119zyka gruzi\u0144skiego w\u0142a\u015bnie, podczas kt\u00f3rych musz\u0105 si\u0119 uczy\u0107, musz\u0105 te\u017c rozmawia\u0107, musz\u0105 wchodzi\u0107 w interakcje.<\/p><p>Tutaj podczas bada\u0144 wychodzi\u0142o, \u017ce jest taki specyficzny spos\u00f3b m\u00f3wienia o tym konflikcie. Pami\u0119tam\u00a0 jedn\u0105 grup\u0119 na Uniwersytecie w Tbilisi, kiedy mia\u0142y\u015bmy cztery osoby reprezentant\u00f3w ormia\u0144skiej mniejszo\u015bci, student\u00f3w oko\u0142o 20-letnich i r\u00f3wnie\u017c Azerbejd\u017can. Mia\u0142am takie wra\u017cenie, \u017ce podczas s\u0142uchania tego, jak oni opowiadaj\u0105 o konflikcie, \u017ce to jest w\u0142a\u015bnie mieszana grupa focusowa. Dlatego m\u00f3wi si\u0119 w pewien spos\u00f3b, wybiera si\u0119 s\u0142owa w odpowiedni spos\u00f3b. S\u0105 te\u017c ci koledzy, kt\u00f3rzy oczekuj\u0105 takich, a nie innych stwierdze\u0144. Ale mia\u0142am wra\u017cenie, \u017ce Ormianie s\u0105 troch\u0119 wycofani podczas tej rozmowy. Mo\u017cna by\u0142o podczas tych bada\u0144 wyczu\u0107, \u017ce jest to du\u017cy b\u00f3l i poczucie straty, wynikaj\u0105ce z przynale\u017cno\u015bci etnicznej. Chocia\u017c to te\u017c jest wa\u017cne mo\u017ce dla s\u0142uchaczy, \u017ce naprawd\u0119 bardzo wiele os\u00f3b zamieszkuj\u0105cych Gruzj\u0119 nie ma absolutnie \u017cadnych powi\u0105za\u0144 z t\u0105 ziemi\u0105 i krajami. Dlatego to jest taki teren wyobra\u017cony, taki dream land. Tak wi\u0119c to jest te\u017c w jaki\u015b spos\u00f3b w\u0142a\u015bnie kszta\u0142towane przez t\u0105 tak\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodow\u0105, te\u017c przez brak aktywno\u015bci Gruzji jako takiego pa\u0144stwa, kt\u00f3re by mog\u0142a stwarza\u0107 poczucie przynale\u017cno\u015bci do Gruzji, a nie do Armenii, czy Azerbejd\u017canu.<\/p><p>Trzecie w\u0142a\u015bnie te\u017c poczucie oczekiwanie ze strony spo\u0142ecznej. Inaczej b\u0119dzie m\u00f3wi\u0142 Ormianin czy Azerbejd\u017canin w rozmowie bezpo\u015bredniej, a inaczej kiedy s\u0105 reprezentanci tej samej spo\u0142eczno\u015bci i oczekuj\u0105 pewnych stwierdze\u0144. Zauwa\u017cy\u0142am w\u0142a\u015bnie, \u017ce czasami czuli si\u0119 odpowiedzialni za za\u0142agodzenie tego konfliktu. A z drugiej strony czuj\u0105, \u017ce s\u0105 teraz wygranymi. Ale z drugiej strony te\u017c jest du\u017co takich bardzo gwa\u0142townych, bardzo trudnych sytuacji, kt\u00f3re bezpo\u015brednio jednak podwa\u017caj\u0105 to poczucie wsp\u00f3lnoty. Na przyk\u0142ad takie w\u0142a\u015bnie bezpo\u015brednie nawo\u0142ywania o tym, \u017ce wygrali\u015bmy, \u017ce to my jeste\u015bmy Azerbejd\u017canie, wygrali\u015bmy ten konflikt. Wi\u0119c z jednej strony poczucie, \u017ce czuj\u0105, \u017ce gdzie\u015b tam na ich barkach jest taka odpowiedzialno\u015b\u0107 za to, \u017ceby za\u0142agodzi\u0107. A z drugiej strony poczucie wygranej i takiego triumfu po 30 latach. To te\u017c cz\u0119sto si\u0119 powtarza\u0142o w badaniach, \u017ce bardzo wiele os\u00f3b m\u00f3wi, \u017ce czekali 30 lat na odebranie, na wygran\u0105. Wi\u0119c wydaje mi si\u0119, \u017ce te\u017c bardzo wa\u017cna jest ta kwestia presti\u017cowo podw\u00f3jnie by\u0107 mo\u017ce w Gruzji. Z jednej strony takiego upokorzenia, bo byli przegrani, a po drugie s\u0105 mniejszo\u015bci\u0105, a wi\u0119c jeszcze dodatkowo s\u0105 te\u017c dyskryminowani.<\/p><p>Za to jednak trzecia rzecz. Przez to, \u017ce Ormianie i Azerbejd\u017canie s\u0105 dyskryminowani to jest to droga do poczucia wsp\u00f3lnoty. Obie te grupy s\u0105, jednak s\u0105 w otoczeniu wi\u0119kszo\u015bci, tak? Oczywi\u015bcie, w D\u017cawachetii to te\u017c inaczej wygl\u0105da ni\u017c w tych miejscowo\u015bciach zamieszkiwanych przez Ormian i Azerbejd\u017can razem. Tutaj mam na my\u015bli g\u0142\u00f3wnie Marneuli. Wi\u0119c s\u0105 razem na tym samym, m\u00f3wi\u0105c tak banalnie, w\u00f3zku. Tak, s\u0105 razem, mniejszo\u015bci\u0105 w\u015br\u00f3d wi\u0119kszo\u015bci. Dlatego oni cz\u0119sto powtarzaj\u0105, \u017ce jest im bli\u017cej do siebie nawzajem ni\u017c do Gruzin\u00f3w. Bardzo cz\u0119sto mia\u0142am poczucie, \u017ce Gruzin to jest taka posta\u0107 obca, jaki\u015b taki obcy cz\u0142owiek, jaki\u015b taki nieznany, kt\u00f3ry bardzo cz\u0119sto unika kontaktu. W\u0142a\u015bnie- ma sw\u00f3j j\u0119zyk, ma swoj\u0105 specyficzn\u0105 religi\u0119, ma swoje poczucie przynale\u017cno\u015bci do tej ziemi autochtonicznej. Jest ta tolerancja, a z drugiej strony jest taka ignorancja tych mniejszo\u015bci. Dlatego te\u017c mam wra\u017cenie, \u017ce oni si\u0119 jednocz\u0105 w takiej wsp\u00f3lnocie w\u0142a\u015bnie. Tworz\u0105 takie wsp\u00f3lnoty te\u017c j\u0119zykowe, bo cz\u0119sto Ormianie m\u00f3wi\u0105 po azerbejd\u017ca\u0144sku, czy rosyjski te\u017c jest takim lingua franca, a wi\u0119c gdzie\u015b tam w\u0142a\u015bnie tworz\u0105 tak\u0105 inn\u0105 przestrze\u0144, tak\u0105 w\u0142a\u015bnie nie gruzi\u0144sk\u0105.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-82e8fc0 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"82e8fc0\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-5c77f8e\" data-id=\"5c77f8e\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d02af66 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d02af66\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Co dzia\u0142o si\u0119 w Gruzji podczas wojny karabachskiej w 2020r.?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-08534cb elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"08534cb\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-721a433\" data-id=\"721a433\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b2b4800 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b2b4800\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>To mo\u017ce por\u00f3wnajmy to do sytuacji pomi\u0119dzy pa\u0144stwami. Je\u015bli powiedzmy spotyka si\u0119 Ormian mieszkaj\u0105cy w Armenii, i mieszkaj\u0105cy Azerbejd\u017can w Azerbejd\u017canie, no to s\u0105 to zupe\u0142nie inne relacje mi\u0119dzy tymi narodami. Wr\u0119cz mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce praktycznie ich nie ma. Chocia\u017cby chyba jedna z najg\u0142o\u015bniejszych historii, kiedy ormia\u0144scy \u017co\u0142nierze z Armenii oraz \u017co\u0142nierze z Azerbejd\u017canu, trafili razem w jedno miejsce na zgrupowanie. Dosz\u0142o do wielkiego konfliktu, a w efekcie kto\u015b zgin\u0105\u0142. W perspektywie tego, jak rozumiem nie dzieje si\u0119 tak, \u017ce wybucha wojna w Karabachu, a wie\u015b ormia\u0144sko-azerbejd\u017ca\u0144ska jest podzielona i wybucha tam r\u00f3wnie\u017c wojna. Tylko spo\u0142eczno\u015bci nadal ze sob\u0105 w jaki\u015b spos\u00f3b wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105. Jestem ciekawa, jak w tych miejscowo\u015bciach wygl\u0105da\u0142y relacje w trakcie konfliktu?<\/p><h3>Anna<\/h3><p>Zauwa\u017camy do\u015b\u0107 mocn\u0105 poprawno\u015b\u0107, nie m\u00f3wienia o konflikcie, \u017ceby nie psu\u0107 relacji. Ale to nie znaczy, \u017ce jest przyja\u017a\u0144. Ja to s\u0142ysza\u0142am wielokrotnie w wywiadach. Pracowa\u0142am te\u017c na najwi\u0119kszym bazarze w Tbilisi, gdzie s\u0105 Azerbejd\u017canie i Ormianie. Nie jeste\u015bmy przyjaci\u00f3\u0142mi, ale lepiej nie m\u00f3wi\u0107 o tym, bo po co mamy wszczyna\u0107 konflikty? Tutaj po prostu to nie ma sensu. Natomiast to nie znaczy, \u017ce nie ma takich sytuacji, \u017ce ludzie si\u0119 przyja\u017ani\u0105 ze sob\u0105. Mo\u017ce przytocz\u0119 tak\u0105 histori\u0119 z handlarzami. Jest Azerbejd\u017canka, kt\u00f3ra ma kole\u017cank\u0119 Ormiank\u0119, s\u0105siadk\u0119.\u00a0 Ale przyjecha\u0142a do niej rodzina m\u0119\u017ca z Azerbejd\u017canu i jak ta s\u0105siadka przysz\u0142a do niej do domu, to oni si\u0119 wr\u0119cz prawie \u017ce obrazili. Chcieli wyjecha\u0107 i powiedzieli, \u017ce jak ona b\u0119dzie przychodzi\u0142a, to oni w og\u00f3le wyjad\u0105. Zacz\u0119li zadawa\u0107 pytania, czy ona si\u0119 nie boi, \u017ce ta s\u0105siadka mo\u017ce j\u0105 otru\u0107, np. dosypa\u0107 do herbaty? Wi\u0119c pyta\u0142a:\u00a0 Ale po co? Po co mieliby to robi\u0107? Jaki jest sens czego\u015b takiego? \u017byjemy sobie, wszystko jest normalnie.<\/p><p>I ona te\u017c u\u017cy\u0142a takiego wra\u017cenia po azerbejd\u017ca\u0144sku, \u017ce ci Azerbejd\u017canie z Azerbejd\u017canu jedz\u0105 \u017cmije, czyli oni s\u0105 \u017ali.\u00a0 Teraz jak patrzy\u0142am na swoje notatki, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie przepisuj\u0119 z bada\u0144, to ten antagonizm si\u0119 wr\u0119cz wylewa w niekt\u00f3rych wypadkach niezale\u017cnie od miejsca.\u00a0 Ale spotka\u0142am te\u017c ludzi, kt\u00f3rzy absolutnie si\u0119 tylko chcieli odci\u0105\u0107. Tak m\u00f3wili, \u017ce dosy\u0107 konfliktu. Nawet powiedzmy my mamy racj\u0119, czy kto\u015b tam ma racj\u0119, ale dosy\u0107 du\u017co krwi si\u0119 wyla\u0142o. Wi\u0119c to s\u0105 bardzo skomplikowane relacje. Natomiast sumuj\u0105c, \u00a0jednak te spo\u0142eczno\u015bci nie \u017cyj\u0105 poza przypadkami przyja\u017ani poszczeg\u00f3lnych os\u00f3b czy nawet w spo\u0142eczno\u015bciach mieszanych, to jednak te spo\u0142eczno\u015bci \u017cyj\u0105 od siebie oddzielone.<\/p><p>Jest dystans mi\u0119dzy nimi, a \u017ce ich dodatkowo integruje pa\u0144stwo gruzi\u0144skie, kt\u00f3re po prostu ma do mniejszo\u015bci dystans. Wynika to z tego, \u017ce nie ma zaplanowanej i jednorodnej polityki zwi\u0105zanej z mniejszo\u015bciami. Teoretycznie mo\u017cna by si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce Gruzini b\u0119d\u0105 lubili Ormian, poniewa\u017c ci ostatni s\u0105 chrze\u015bcijanami. A tu si\u0119 dzieje wr\u0119cz odwrotnie. Zauwa\u017cam olbrzymi\u0105 ormianofobi\u0119. Wielokrotnie s\u0142ysza\u0142am, nawet kiedy o to nie pyta\u0142am. Nawet nie pyta\u0142am tych ludzi o to, jak \u017ali s\u0105 Ormianie, ale te\u017c po prostu oczywi\u015bcie to by\u0142o podkre\u015blane przez Ormian. Natomiast to nie znaczy, \u017ce lubi\u0105 Azerbejd\u017can. Tak, bo ci ostatni s\u0105 zacofani i s\u0105 na przyk\u0142ad muzu\u0142manami. S\u0105 te\u017c, trzeba podkre\u015bli\u0107 r\u00f3\u017cne ciekawe niuanse. Za to jednak nie mo\u017cna generalizowa\u0107 i po prostu m\u00f3wi\u0107, \u017ce &#8222;wszyscy s\u0105 tacy&#8221;, czy &#8222;wszyscy twierdz\u0105&#8221;, to albo &#8222;wszyscy twierdz\u0105 tamto&#8221;. Tam s\u0105 oczywi\u015bcie Gruzini, kt\u00f3rzy nie b\u0119d\u0105 tak uwa\u017ca\u0107, tak, wr\u0119cz przeciwnie. B\u0119d\u0105 uwa\u017cali, \u017ce nale\u017cy jako\u015b te mniejszo\u015bci po\u0142\u0105czy\u0107, zintegrowa\u0107. To jest d\u0142uga historia co do tych wiosek mieszanych. Z moich obserwacji, takich ju\u017c pobie\u017cnych to ten balans si\u0119 zachowuje. Jeszcze s\u0105 niuanse religijne, ale mo\u017ce o tym za chwil\u0119. Ja tam z jedn\u0105 rodzin\u0105 ormia\u0144sk\u0105 si\u0119 zaprzyja\u017ani\u0142am i oni twierdzi, \u017ce generalnie to nie ma problemu. Oni \u017cyj\u0105 z s\u0105siadami, jest wszystko ok. Ale jednak oni czuj\u0105 jaki\u015b tam dystans spo\u0142eczny. Na przyk\u0142ad otoczeni przez muzu\u0142man\u00f3w, maj\u0105 inne tradycje i inne zwyczaje, nawet je\u015bli maj\u0105 dobrych s\u0105siad\u00f3w. Ale te\u017c mi opowiadali, \u017ce do nich dzwoni\u0142a rodzina podczas konfliktu w\u0142a\u015bnie ostatniego 2020 roku z Armenii w obawie o ich \u017cycie. Oni powiedzieli, \u017ce jest ok, nikt ich nie atakuje. Owszem, oni si\u0119 niezbyt komfortowo czuli, jak by\u0142y r\u00f3\u017cne prowojenne wyst\u0105pienia. Potem jak Azerbejd\u017can zwyci\u0119\u017cy\u0142 tak, \u017ce by\u0142 r\u00f3wna fiesta na ulicy, ofiary sk\u0142adali z baran\u00f3w. Wtedy oczywi\u015bcie nie czuli si\u0119 dobrze z tym. Ale generalnie to tam nic nie by\u0142o.<\/p><p>Ja tylko dodam, \u017ce je\u015bli chodzi o te mieszane tereny, w og\u00f3le o ca\u0142\u0105 wojn\u0119, to by\u0142 wzgl\u0119dny spok\u00f3j. By\u0142y epizody, oczywi\u015bcie w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy, epizody agresji. Oczywi\u015bcie by\u0142y manifestacje powojenne organizowane przez Azerbejd\u017can. Jednak mia\u0142am wra\u017cenie, jak robi\u0142am te wywiady, \u017ce je\u015bli chodzi o Azerbejd\u017can, to bardzo jest to sterowane przez pa\u0144stwa azerbejd\u017ca\u0144skie, przez Centrum Azerbejd\u017ca\u0144skie, Azerbejd\u017ca\u0144sk\u0105 Ambasad\u0119. A je\u015bli chodzi o Ormian, te\u017c oczywi\u015bcie propaganda ormia\u0144ska dzia\u0142a, ale to s\u0105 te\u017c w wi\u0119kszym stopniu ruchy oddolne. Ale to taka moja bardzo lu\u017ana teza, mo\u017ce hipoteza, kt\u00f3ra jest jednak p\u0142ynna.<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>Ja te\u017c mia\u0142am takie wra\u017cenie podczas bada\u0144. Te\u017c mam tak\u0105 lu\u017an\u0105 konstatacj\u0119, \u017ce azerbejd\u017ca\u0144ska spo\u0142eczno\u015b\u0107 jest kierowana przez zupe\u0142nie inne si\u0142y. Bardzo wa\u017cne jest to, \u017ce w D\u017cawachetii bardzo du\u017ce jest wsparcie migrant\u00f3w z Rosji, ludzi zamo\u017cnych, kt\u00f3rzy przesy\u0142ali datki. Je\u015bli chodzi o wspieranie, bo mo\u017ce kto\u015b by si\u0119 zastanowi\u0142, dlaczego Azerbejd\u017canie czego\u015b takiego nie robili? To w\u0142a\u015bnie z jednej strony ta zupe\u0142nie inna dynamika i innego rodzaju aktywno\u015b\u0107. A z drugiej to, \u017ce cz\u0119sto podczas wywiad\u00f3w ludzie m\u00f3wili, \u017ce to nie by\u0142o potrzebne, \u017ce Azerbejd\u017can sta\u0107 na t\u0119 wojn\u0119. Armenia jest biednym pa\u0144stwem, wi\u0119c by\u0142o to poczucie zaanga\u017cowania. Ono te\u017c by\u0142o bardzo mocne ze wzgl\u0119du na to, \u017ce ludzie mieli poczucie, \u017ce musz\u0105 kilogram ziemniak\u00f3w.<\/p><p>Powiedzia\u0142abym te\u017c tak\u0105 histori\u0119 z bazaru, bo pyta\u0142a\u015b si\u0119 o relacje, o to, jak ludzie do siebie podchodz\u0105.\u00a0 Mia\u0142am tak\u0105 ciekaw\u0105 bardzo histori\u0119 pani handlarka ze wsi niedaleko Achalkalaki. Powiedzia\u0142a mi, \u017ce jej syn bardzo cz\u0119sto je\u017adzi do Marneuli na bazar handlowa\u0107. Tam kupuje figi i p\u00f3\u017aniej je przewozi do Achalkalaki. No i czasami musi zosta\u0107 na noc. I by\u0142y takie historie, \u017ce musia\u0142 spa\u0107 na bazarze, \u017ce musia\u0142 gdzie\u015b tam si\u0119 ulokowa\u0107 na tym bazarze. I m\u00f3wi\u0142a mi, \u017ce jego koledzy Azerbejd\u017canie chronili go na tym bazarze, \u017ceby nie sta\u0142a mu si\u0119 krzywda. Bo jednak noc to jest troch\u0119 niebezpieczna sytuacja. Ona m\u00f3wi\u0142a, \u017ce oni stworzyli mu takie warunki, \u017ce gdzie\u015b tam stali jak tacy ochroniarze, \u017ceby on sobie m\u00f3g\u0142 spokojnie si\u0119 przespa\u0107, co w og\u00f3le brzmi bardzo interesuj\u0105co. Wydaje mi si\u0119, \u017ce bardzo wa\u017cny jest poziom komunikacji\u00a0 mi\u0119dzy tymi mniejszo\u015bciami. Je\u015bli one ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105, je\u015bli maj\u0105 te relacje handlowe, to wtedy relacje s\u0105 o wiele lepsze. Tak, ten obcy ju\u017c nie wydaje si\u0119 taki obcy. Moja kole\u017canka Ormianka, m\u00f3wi\u0142a, \u017ce kiedy jej przyjaci\u00f3\u0142ka pojecha\u0142a do Baku, to ona postanowi\u0142a do niej nie odzywa\u0107 si\u0119 na WhatsApp, bo przyjaci\u00f3\u0142ka jest Azerbejd\u017cank\u0105, wiec nie chcia\u0142a tworzy\u0107 \u017cadnych konflikt\u00f3w. Nie chcia\u0142a, \u017ceby jej kole\u017canki w Baku zobaczy\u0142y, \u017ce ona ma kontakt z Ormiank\u0105. Postanowi\u0142a, \u017ce na ten czas, kiedy ona jest zagranic\u0105, nie b\u0119dzie z ni\u0105 rozmawia\u0107.<\/p><p>Czy na przyk\u0142ad wojsko. Te\u017c cz\u0119sto s\u0142ysza\u0142am, \u017ce jak Ormianie i Azerbejd\u017canie s\u0142u\u017c\u0105 razem w wojsku gruzi\u0144skim, to tam si\u0119 przyja\u017ani\u0105. Tam te\u017c si\u0119 cz\u0119sto ucz\u0105 gruzi\u0144skiego. To te\u017c jest interesuj\u0105ce, bo musz\u0105 si\u0119 nauczy\u0107 wtedy gruzi\u0144skiego i tak dalej. Dla wielu z nich to jest pierwszy kontakt z j\u0119zykiem gruzi\u0144skim. I s\u0142ysza\u0142am, \u017ce jeden ch\u0142opak, Ormianin, m\u00f3wi\u0142 mi, \u017ce jego przyjaciel z wojska Azerbejd\u017canin wyemigrowa\u0142 do Baku i mieszka w Azerbejd\u017canie. Nie mog\u0105 si\u0119 widywa\u0107, ale kiedy chc\u0105 si\u0119 zobaczy\u0107 i po\u017cy\u0107 jak dawniej, zje\u015b\u0107 razem i wypi\u0107 jak przyjaciele, to si\u0119 spotykaj\u0105 na neutralnym terenie w Gruzji. Jeden z nich ca\u0142y czas mieszka w Gruzji, drugi w Baku i miejscem ich przyja\u017ani, terenem ich kontaktu pozostaje Gruzja. Spotykaj\u0105 si\u0119 raz na jaki\u015b czas jako przyjaciele z wojska.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-ce51f41 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"ce51f41\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-fecfbd6\" data-id=\"fecfbd6\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5b4a973 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"5b4a973\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Co zaskakuje w badaniach nad tymi mniejszo\u015bciami w Gruzji?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-81950cc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"81950cc\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>\u00a0<\/p><p>Sk\u0142ada si\u0119 nam to w taki obraz, \u017ce na co dzie\u0144 w jakim\u015b wymiarze normalnie ze sob\u0105 \u017cyj\u0105, nawet przyja\u017ani\u0105. I jest to bardzo ciekawe, a jednocze\u015bnie smutne. Z powod\u00f3w geopolitycznych musz\u0105 baczy\u0107 ca\u0142y czas na to, w jakiej spo\u0142eczno\u015bci s\u0105 w danym momencie i do tego dostosowa\u0107 zachowanie.\u00a0 Chcia\u0142am Was na koniec zapyta\u0107 o jedn\u0105 rzecz, kt\u00f3ra was zaskoczy\u0142a w tych badaniach. Zazwyczaj si\u0119 robi badanie, to idziemy z jakimi\u015b wst\u0119pnymi hipotezami, pewne rzeczy chcemy zbada\u0107. No ale urok i pi\u0119kno mo\u017cemy powiedzie\u0107 bada\u0144 terenowych jest taki, \u017ce dowiadujemy si\u0119 tam by\u0107 mo\u017ce rzeczy, kt\u00f3rych si\u0119 nie spodziewali\u015bmy. Co\u015b nas zaskoczy z tych rzeczy, kt\u00f3re przeprowadzaj\u0105 badania. Jedna rzecz, kt\u00f3ra Was zaskoczy\u0142a w trakcie robienia tych bada\u0144. Co to by\u0142o?<\/p><p>\u00a0<\/p><h3>Anna<\/h3><p>Tak naprawd\u0119 nie wiem. Specjalnie mnie nic nie zaskoczy\u0142o. Troch\u0119 mo\u017ce zaskoczy\u0142a mnie nienawi\u015b\u0107 jednak, bo mia\u0142am par\u0119 takich wywiad\u00f3w, \u017ce m\u00f3wili wszystko w porz\u0105dku jest, to tutaj mieszkamy razem. Ale z drugiej strony powiedzieli mi takie rzeczy, \u017ce ja po prostu by\u0142am w szoku, \u017ce jeszcze to funkcjonuje. Mia\u0142am wspomniana grup\u0119 studentami, kt\u00f3ra by\u0142a taka poprawna politycznie. I ka\u017cdy stara\u0142 si\u0119 by\u0107 mi\u0142y. Ale potem, jak robi\u0142am \u201eczyste grupy\u201d, np. ormia\u0144sko-ormia\u0144skie, to sytuacja by\u0142a zupe\u0142nie inna. Ludzie potrafi\u0105 wzajemnie si\u0119 nakr\u0119ca\u0107 i opowiada\u0107 legendy, \u017ce trudno mi powiedzie\u0107, czy oni wierz\u0105 w tego typu rzeczy. Wi\u0119c to pewnie by\u0142o bardzo smutne w og\u00f3le odkry\u0107 czego\u015b takiego. Jednak, \u017ce tak jest tu i teraz, \u017ce to jest totalnie inny \u015bwiat czasami.<\/p><p>\u00a0<\/p><h3>Klaudia<\/h3><p>Te\u017c mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce te\u017c ta nienawi\u015b\u0107, cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105ca podczas wywiad\u00f3w. Na przyk\u0142ad jak ludzie pr\u00f3bowali mnie przekona\u0107 czasami do tego, \u017ce nie istnia\u0142a Armenia i w og\u00f3le jej nie by\u0142o nigdy, \u017ce to wszystko k\u0142amstwa. Zaskoczona by\u0142am tym, jak musz\u0119 si\u0119 powstrzymywa\u0107 czasem, \u017ceby si\u0119 nie anga\u017cowa\u0107 w dyskusje, a jednocze\u015bnie zastanawia\u0142am si\u0119, jak powinnam, czy udawa\u0107 g\u0142upi\u0105, czy jednak traktowa\u0107 niekt\u00f3rych jak partner\u00f3w. Po prostu pr\u00f3bowa\u0107 przekona\u0107, co pr\u00f3bowa\u0142am, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce mo\u017ce jednak nie do ko\u0144ca to prawda. Oczywi\u015bcie zostawiam zgromiona, wi\u0119c to by\u0142a dla mnie taka nauczka, \u017ceby w\u0142a\u015bnie nie anga\u017cowa\u0107 si\u0119. Zako\u0144czy\u0142am to dobrze, nie by\u0142o \u017cadnego konfliktu. Ale tak to chyba te\u017c mnie tak zaskoczy\u0142o, \u017ce istnieje tak du\u017co takich wzajemnych uprzedze\u0144. Wi\u0119c tak jak powiedzia\u0142a\u015b dualizm, rozdwojenie. Z jednej strony lubimy si\u0119, mieszkamy razem, jeste\u015bmy s\u0105siadami, a z drugiej ka\u017cdy ci\u0105gnie w stron\u0119 swojego pa\u0144stwa.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>Nie m\u00f3wi\u0142y\u015bmy, bo Azerbejd\u017can jest 300 tysi\u0119cy, mniej wi\u0119cej wed\u0142ug statystyk 233 tysi\u0105ce, a Ormian 150 tysi\u0119cy. I jakby je\u015bli chodzi o Ormian, jest inna sytuacja. Za to wielu Azerbejd\u017can nie pochodzi nawet z Azerbejd\u017canu. Przybyli z Centralnej Azji bezpo\u015brednio do Gruzji. Osiedlili si\u0119 na terenie obecnie Gruzji. Z jednej strony m\u00f3wi\u0105, \u017ce nie jeste\u015bmy st\u0105d, a z drugiej strony przez t\u0119 propagand\u0119 pa\u0144stwa, przez Azerbejd\u017can, przez SOCAR, czy instytucje, kt\u00f3re te\u017c bardzo wp\u0142ywaj\u0105 na t\u0119 mniejszo\u015b\u0107, maj\u0105 takie poczucie, \u017ce chyba musz\u0105 nale\u017ce\u0107 do tego pa\u0144stwa.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>Zdziwi\u0142am si\u0119 te\u017c, \u017ce jak dowiedzia\u0142am si\u0119 o istnieniu \u017co\u0142nierza z Azerbejd\u017canu, z gruzi\u0144ski obywatelstwem, kt\u00f3ry mieszka niedaleko ormia\u0144skiej wsi. On walczy\u0142 w Karabachu, przetrwa\u0142, jest uwa\u017cana za bohatera. Tak te\u017c jak przyby\u0142 po roku zosta\u0142a wyprawa na wielka uczta. Jest naprawd\u0119 m\u0142ody 19-letni ch\u0142opak jest uwa\u017cany za takiego bohatera. Jego mama wie, \u017ce nigdy nic si\u0119 z\u0142ego nie stanie. Jest spokojna z drugiej strony, bo ma ju\u017c lokalne powa\u017canie w\u015br\u00f3d spo\u0142eczno\u015bci. Ale mia\u0142am wra\u017cenie, \u017ce to jest jaka\u015b taka wielka tajemnica, \u017ce musz\u0105 ukrywa\u0107 przed wszystkimi, gdzie on mieszka. A potem si\u0119 dowiedzia\u0142am, \u017ce Ormianie doskonale o tym wiedz\u0105. To mnie zaciekawi\u0142o, \u017ce te spo\u0142eczno\u015bci ze strony potrafi\u0105 \u017cy\u0107 razem. Jakby wiedz\u0105, \u017ce ka\u017cdy wspiera t\u0105 swoj\u0105 stron\u0119 czy daje pieni\u0105dze, czy nawet je\u017adzi czasem walczy\u0107. Ale z drugiej strony\u00a0 akceptuj\u0105, \u017ce przecie\u017c to jest Ormianin, wi\u0119c on musi wspiera\u0107 sw\u00f3j kraj. Przecie\u017c to jest Azerbejd\u017can, wi\u0119c musi wspiera\u0107 swoje. Dla mnie to jest fascynuj\u0105ce, \u017ce mo\u017cna \u017cy\u0107 w jednym kraju i gdzie\u015b tam rozdwojony spos\u00f3b i tolerowa\u0107 siebie nawzajem w\u0142a\u015bnie poprzez to.<\/p><p>\u00a0<\/p><h3>Asia [J\u0119zyki Kaukazu]<\/h3><p>Bardzo, bardzo ciekawe wnioski. Na pierwszy rzut oka wygl\u0105da na z\u0142o\u017cone, ale jak przechodzimy przez konkretne historie, kt\u00f3re przytaczacie, to pokazuje jak obszar nie jest jeszcze zbadany. Wi\u0119c dzi\u0119kuj\u0119 Wam za badanie w imieniu wszystkich fan\u00f3w Kaukazu i os\u00f3b, kt\u00f3re si\u0119 tym interesuj\u0105. My\u015bl\u0119, \u017ce to jest bardzo, bardzo ciekawe, otwieraj\u0105ce oczy, czy pokazuj\u0105ce dodatkowe informacje. Tym samym mo\u017cemy Was s\u0142uchaj\u0105cych zach\u0119ci\u0107 do tego, \u017ceby odwiedzi\u0107 i zaplanowa\u0107 sobie, jak jeste\u015bcie w Gruzji, \u017ceby zobaczy\u0107 na w\u0142asne oczy. Spr\u00f3bujcie si\u0119 przekona\u0107 jak wygl\u0105daj\u0105 interakcje z tymi osobami. My\u015bl\u0119, \u017ce to te\u017c b\u0119dzie daj\u0105ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 pozna\u0107 region w innym wymiarze. Nawet posz\u0142abym w to, \u017ce w g\u0142\u0119bszym ni\u017c takim na co dzie\u0144. Bardzo Wam dzi\u0119kuj\u0119 za podzielenie si\u0119 tym wszystkimi informacjami.<\/p><p>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f785b6a elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"f785b6a\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d90f0a8 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"d90f0a8\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>\u00a0<\/p><p>PS.<\/p><p>Powy\u017cszy zapis uwzgl\u0119dnia wi\u0119kszo\u015b\u0107 w\u0105tk\u00f3w omawianych w podka\u015bcie. Ma kilka fragment\u00f3w pomini\u0119tych z uwagi na ograniczenia transkrypcji, wi\u0119c zach\u0119camy r\u00f3wnie\u017c do pos\u0142uchania ca\u0142ej rozmowy.\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mniejszo\u015bci Ormian i Azerbejd\u017can w Gruzji \u2013 jak zapatruj\u0105 si\u0119 na wojn\u0119 w Karabachu? Jak ten konflikt wp\u0142ywa na ich codzienne relacje i wsp\u00f3lne \u017cycie w jednym kraju? Porozmawiamy dzisiaj o tym z moimi go\u015b\u0107mi, dr hab. Ann\u0105 Cie\u015blewsk\u0105, antropolo\u017ck\u0105 spo\u0142eczn\u0105 oraz Klaudi\u0105 Kosici\u0144sk\u0105, antropolo\u017ck\u0105 i badaczk\u0105 Gruzji. Kilka s\u0142\u00f3w o naszych go\u015bciach:&nbsp; dr. hab [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":20776,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[790,792,785,415],"tags":[],"class_list":["post-20758","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-armenia","category-azerbejdzan","category-gruzja","category-podcast"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20758","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20758"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20758\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20776"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20758"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20758"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jezykikaukazu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20758"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}